Sudan’da savaş tehdidi büyüyor: Burhan ve Hamideti’den sert mesajlar
Sudan’da ordu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF) arasındaki savaşta tansiyon yeniden yükseldi. Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan müzakereyi reddederek savaşın askeri yöntemlerle sona erdirileceğini açıklarken, RSF lideri Muhammed Hamdan Dagalo (Hamideti) çatışmaların 2040’a kadar sürebileceğini söyledi.
Karşılıklı sert açıklamalar, Sudan’da siyasi çözüm umutlarının giderek zayıfladığına işaret ediyor.
Burhan: “İsyanı tamamen bitireceğiz”
Sudan ordusu lideri Abdulfettah el-Burhan, Bahri bölgesinde yaptığı konuşmada Hızlı Destek Kuvvetleri ile herhangi bir müzakere veya uzlaşmayı reddetti.
Burhan, çatışmayı “Onur Savaşı” olarak nitelendirerek ordunun isyanı tamamen sona erdirene kadar operasyonlarını sürdüreceğini söyledi.
Sudan ordusunun “devletin emniyet sübabı” olduğunu savunan Burhan, halkın silahlı kuvvetlerin arkasında durduğunu ifade etti.
Ordu lideri ayrıca “paralı askerler” ve “hainler” olarak tanımladığı grupların Sudan devletini ele geçirme girişimlerinin başarısız olacağını dile getirdi.
Hamideti: “2040’a kadar savaşabiliriz”
Burhan’ın açıklamalarından kısa süre önce konuşan RSF lideri Hamideti ise çok daha sert mesajlar verdi.
Güney Darfur’daki askeri üslerden birinde konuşan Hamideti, savaşın gerekirse 2040 yılına kadar devam edebileceğini söyledi.
Sudan ordusunun bile çatışmaların 2033’e kadar sürebileceğini hesapladığını öne süren Hamideti, güçlerinin uzun süreli yıpratma savaşına hazır olduğunu belirtti.
RSF lideri, müzakerenin zayıflık olarak görüldüğünü savunurken savaşın hiçbir tarafa gerçek kazanç sağlamadığını da kabul etti.
Krizin merkezinde ordu-RSF anlaşmazlığı var
Sudan’daki savaşın temelinde, Hızlı Destek Kuvvetleri’nin düzenli orduya entegrasyonu konusundaki anlaşmazlık bulunuyor.
Bu mesele, sivillere geçiş sürecini hedefleyen uluslararası destekli siyasi çerçeve anlaşmasının en kritik maddelerinden biri olarak görülüyordu.
Nisan 2023’te başlayan çatışmalar sonrası başkent Hartum başta olmak üzere birçok bölge savaş alanına dönüştü.
Özellikle Darfur bölgesindeki çatışmaların son aylarda yeniden şiddetlendiği belirtiliyor.
Sudan’da insani kriz derinleşiyor
Birleşmiş Milletler verilerine göre Sudan’daki savaş milyonlarca insanın yerinden edilmesine neden oldu.
Sağlık altyapısının büyük ölçüde çöktüğü ülkede kıtlık riski ve temel gıda krizi büyüyor.
Uluslararası kuruluşlar, Sudan’ın dünyanın en ağır insani krizlerinden biriyle karşı karşıya olduğunu belirtiyor.
Uzmanlara göre çatışmaların uzaması halinde hem Afrika Boynuzu hem de çevre ülkelerde güvenlik ve göç baskısı daha da artabilir.
Uluslararası baskı artabilir
Son açıklamalar sonrası gözler yeniden uluslararası diplomatik girişimlere çevrildi.
ABD, Suudi Arabistan ve Afrika Birliği öncülüğünde daha önce yürütülen ateşkes ve müzakere girişimleri kalıcı sonuç vermemişti.
Gözlemciler, tarafların giderek sertleşen söylemlerinin kısa vadede siyasi çözüm ihtimalini zayıflattığını değerlendiriyor.
Özellikle savaşın uzun yıllara yayılabileceği mesajlarının yatırım, ekonomi ve bölgesel istikrar açısından ciddi risk oluşturduğu belirtiliyor.
Değerlendirme
Burhan ve Hamideti’nin peş peşe yaptığı açıklamalar, Sudan’daki çatışmanın kısa sürede sona ermeyeceğine dair endişeleri güçlendirdi. Özellikle tarafların müzakere yerine askeri çözüm vurgusu yapması, ülkenin daha uzun ve yıkıcı bir savaş sürecine sürüklenebileceği yorumlarına neden oluyor.
Uluslararası toplumun önümüzdeki dönemde taraflara yönelik diplomatik baskıyı artırması beklenirken, Sudan’daki insani krizin daha da ağırlaşabileceği uyarıları yapılıyor.
